حرکت شتابان ترکیه برای تولید انرژیهای تجدیدپذیر
وابستگی ترکیه به واردات نفت و گاز و قیمت بالای برق در این کشور و آثار تورمی آن، باعث شده که حرکت به سمت تولید انرژیهای تجدیدپذیر شتاب بیشتری به خود بگیرد.
ترکیه یکی از سریعترین کشورهای در حال رشد در اروپا در زمینه تولید انرژیهای تجدیدپذیر است.
شاید یکی از دلایل آن، ریشه در قیمت بالای برق در ترکیه دارد. پرداخت قبوض برق برای شهروندان ترکیه، عبارت از پرداخت یک هزینه سنگین و گزاف است. در نتیجه وابستگی به واردات نفت و گاز و قیمت بالای برق و آثار تورمی آن، باعث شده که حرکت به سمت تولید انرژیهای تجدیدپذیر شتاب بیشتری به خود بگیرد.
تنها در یک بازه زمانی کوتاه از ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵ ترکیه در انرژی خورشیدی افزایش ۳۹ درصدی تولید و در بخش انرژی بادی نیز افزایش ۱۸ درصدی را ثبت کرده و هدف نهایی آن است که تا ۱۰ سال دیگر یعنی تا سال ۲۰۳۵ میلادی تولید انرژی بادی و خورشیدی با افزایش چهار برابری به ۱۲۰ گیگاوات برسد.
در حال حاضر ظرفیت ۳۲۳۹۵ مگاواتی برقآبی ترکیه نیز این کشور را بر رده دوم در بین کشورهای اروپایی قرار داده است. ظرفیت و توان حوزههای دیگر نیز از این قرار است: ظرفیت خورشیدی: ۱۱۳۱۵ مگاوات، ظرفیت بادی: ۱۱۸۰۳ مگاوات، زیستتوده و زمینگرمایی: حدود ۱۷۰۰۰ مگاوات و سهم کل تجدیدپذیرها در تولید برق ترکیه در حد ۴۷ درصد.
ترکیه قصد دارد ظرفیت انرژی خورشیدی و بادی نصب شده خود را تا سال ۲۰۳۵ به ۱۲۰ هزار مگاوات افزایش دهد. سرمایهگذاری مورد نیاز برای توسعه زیرساختهای انتقال ۲۸ میلیارد دلار تخمین زده شده است.
یکی از اقدامات مهم وزارت انرژی و منابع طبیعی ترکیه، تلاش برای اقناع سرمایهگذاران خارجی و بانک جهانی برای سرمایهگذاری در این کشور است. ظاهراً طی چند ماه گذشته، بانک جهانی چراغ سبز قابل توجهی نشان داده و در فاز نخست، تسهیلات بانکی کمتر از ۱ میلیارد دلار در اختیار ترکیه گذاشته میشود.
هومبرتو لوپز، مدیر موضوعات مرتبط با ترکیه بانک جهانی با تأکید بر تعهد آنکارا به تحولات انرژی، میگوید: «ترکیه یکی از جاهطلبانهترین برنامههای جهان برای انرژیهای تجدیدپذیر را دارد. به همین خاطر، تحقیق برای مطالعات پروژههای جدید آغاز شده و سرمایهگذاری بزرگی بالغ بر ۲۰ میلیارد دلار برای بخش دولتی برنامهریزی شده است. شرکت انتقال برق ترکیه (TEİAŞ) و بانک جهانی به یک توافق دست پیدا کردهاند. برای انجام پروژههای جدید با مبلغ ۲۰ میلیارد دلار در یک بازه زمانی ۴ تا ۵ ساله برنامهریزی شده است.
لوپز همچنین به تأثیر منطقهای این توافق اشاره کرده و میگوید: «اگر میخواهید با سایر کشورها ادغام شوید، داشتن یک خط انتقال خوب بسیار مهم است. چیزی که در حال حاضر در حال بحث در مورد آن هستیم، نحوه ساخت خطوط جدید است که شامل خطوط ولتاژ بالا باشد. این پیشرفتهترین عنصر ارتباط با سایر کشورها است و بخشی از این پروژه خواهد بود».
اگر چه ترکیه در این مسیر، اقدامات موفقی انجام داده اما ادامه راه، چندان هموار و عاری از مشکل و مانع نیست. یکی از مهمترین موانع، تامین مالی و سرمایهگذاری است. به نحوی که ۷۵ درصد از پروژههای خورشیدی و ۵۵ درصد از پروژهها در سه سال اخیر، در تامین مالی با مشکل روبرو شده و برای جذب سرمایه گذار، اقدام موفقی صورت نگرفته است.
بحritos موسسات مالی اروپایی و چینی که در این حوزه فعال هستند، برای تولید انرژیهای تجدیدپذیر در ترکیه، ریسکها و مخاطرات مالی فراوان است. چرا که اقتصاد این کشور مداوماً با نوسانات نرخ ارز، تورم و تغییرات نرخ بهره روبروست. از این گذشته، فرآیندهای بوروکراتیک صدور مجوز هنوز تا حدودی زمانبر و پیچیده است و به ویژه ارزیابی اثرات زیستمحیطی (EIA)، صدور مجوزها و تأییدیههای فنی، ماهها طول میکشند.
ترکیه در زمینه کاهش میزان انتشار کربن، هنوز توفیق چندانی نداشته است. چرا که سوختهای فسیلی هنوز تقریباً ۵۰% از تولید برق را تشکیل میدهند و برق تولید شده همین حالا هم با قیمت بالایی به دست مردم میرسد و در صورتی که رویههای قبلی در کوتاه مدت کنار نهاده شوند، شبکه برق با مشکل جدی روبرو خواهد شد. علاوه بر اینها کمبود زیرساخت ذخیرهسازی نیز یکی دیگر از مشکلات جدی است.
با این حال، ترکیه برای فائق آمدن بر این مشکلات، انگیزههای مهمی دارد. چرا که موقعیت جغرافیایی ترکیه و نیز وضعیت همسایگان، باعث شده که یافتن مشتری برای برق مازاد، آسان شود. بنابراین اگر ترکیه انرژی تجدیدپذیر مازاد تولید کند، میتواند آن را به کشورهای اروپایی مانند گرجستان، بلغارستان، یونان، رومانی و همچنین به عراق و سوریه بفروشد.
ترکیه از نظر فنی به شبکه برق اروپا (ENTSO-E) متصل است و این امر صادرات برق را تسهیل میکند و خطوط انتقال برق فعال با بلغارستان، یونان و گرجستان وجود دارد. همچنین بورس انرژی ترکیه زیرساخت لازم برای پشتیبانی از تجارت بینالمللی را دارد. تقاضای اروپا برای انرژی سبز، فرصت صادراتی قابل توجهی را برای ترکیه فراهم میکند.
ترکیه تا سال جاری میلادی، در رتبه یازدهم جهان و پنجم اروپا از نظر ظرفیت نصب شده انرژی تجدیدپذیر قرار خواهد گرفت. این افزایش ظرفیت نه تنها مصرف داخلی را برآورده میکند، بلکه در صورت تولید مازاد، فرصتهای صادراتی قابل توجهی نیز ایجاد میکند.
در پایان باید گفت: ترکیه پیشگام تولید انرژیهای تجدیدپذیر در خاورمیانه است. این کشور هم از نظر ظرفیت و هم از نظر تنوع از رقبای خود جلوتر است. این برتری، مزیت استراتژیکی را در صادرات انرژی، دیپلماسی منطقهای و سیاست آب و هوایی برای ترکیه فراهم میکند. از حیث رده بندی در منطقه، ترکیه بر رده نخست قرار گرفته و عربستان سعودی، امارات متحده عربی، ایران و مصر، با فاصله معنیدار در رتبههای دوم تا پنجم قرار دارند.
برداشت از خبرگزاری تسنیم
این مطلب بدون برچسب می باشد.
